
Цифрландыру қарқынды дамыған сайын ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету мәселесі мемлекеттік саясаттың маңызды бағыттарының біріне айналды. Бүгінде мемлекеттік органдардың қызметі, электрондық мемлекеттік қызметтер, ақпараттық жүйелер, цифрлық инфрақұрылым және байланыс желілері киберқауіпсіздік талаптарына сай қорғалуы тиіс. Осы мақсатта Қазақстанда «Қазақстан киберқалқаны» тұжырымдамасы іске асырылып келеді. Бұл бастама елдің ақпараттық кеңістігін қорғауға, мемлекеттік ақпараттық ресурстардың тұрақты жұмысын қамтамасыз етуге және киберқауіптердің алдын алуға бағытталған кешенді жоба болып саналады.
Түркістан облысында да осы бағыттағы жұмыстар жүйелі түрде жүзеге асырылып, мемлекеттік органдардың ақпараттық қауіпсіздігін күшейтуге, цифрлық инфрақұрылымды қорғауға және киберқауіпсіздік мәдениетін қалыптастыруға ерекше көңіл бөлінуде. Өңірде ақпараттық жүйелердің тұрақты жұмысын қамтамасыз ету, электрондық қызметтердің қауіпсіздігін арттыру және мемлекеттік ұйымдардың цифрлық тұрақтылығын нығайту бойынша кезең-кезеңімен шаралар қабылдануда.
«Қазақстан киберқалқаны» – мемлекеттік органдардың, квазимемлекеттік сектордың және маңызды ақпараттық-коммуникациялық инфрақұрылым объектілерінің киберқауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған ұлттық деңгейдегі бастама. Жобаның негізгі мақсаты – ақпараттық жүйелерді сыртқы және ішкі кибершабуылдардан қорғау, деректердің тұтастығы мен құпиялылығын сақтау, цифрлық қызметтердің үздіксіз жұмысын қамтамасыз ету және азаматтардың жеке мәліметтерінің қауіпсіздігін күшейту.
Жоба аясында ақпараттық жүйелердің қорғалу деңгейі тұрақты түрде бағаланып, осал тұстар анықталады, тәуекелдер талданады және алдын алу шаралары қабылданады. Сонымен бірге мемлекеттік мекемелерде ақпараттық қауіпсіздік талаптарының сақталуына тұрақты мониторинг жүргізіледі. Қазіргі таңда мемлекеттік қызметтердің басым бөлігі электрондық форматта ұсынылады. Азаматтар түрлі анықтамалар алады, өтініштер береді, төлемдер жүргізеді және мемлекеттік ақпараттық жүйелер арқылы көптеген қызметтерді пайдаланады. Мұндай жағдайда ақпараттық ресурстардың қауіпсіздігі ерекше маңызға ие.
Кибершабуылдар мемлекеттік ақпараттық жүйелердің жұмысына кедергі келтіруі, маңызды деректердің таралуына немесе жоғалуына себеп болуы мүмкін. Сондықтан цифрлық сервистерді қорғау – тек техникалық мәселе емес, ұлттық қауіпсіздіктің маңызды құрамдас бөлігі. «Қазақстан киберқалқаны» жобасы осындай тәуекелдердің алдын алып, ақпараттық жүйелердің тұрақты әрі қауіпсіз жұмысын қамтамасыз етуге бағытталған.
Түркістан облысында мемлекеттік органдардың ақпараттық қауіпсіздігін күшейту мақсатында ақпараттық жүйелерді қорғау шаралары кезең-кезеңімен жетілдірілуде. Мемлекеттік мекемелерде пайдаланылатын компьютерлік желілер мен серверлік инфрақұрылымға тұрақты техникалық мониторинг жүргізіліп, бағдарламалық қамтамасыз ету уақтылы жаңартылып отырады. Өңірде ақпараттық жүйелердің осалдығын анықтау бойынша профилактикалық жұмыстар жүргізіліп, жауапты мамандар ықтимал қауіптердің алдын алу бағытында талдау жасайды. Сонымен қатар резервтік көшіру жүйелері жетілдіріліп, маңызды ақпараттың сақталуын қамтамасыз ету шаралары күшейтілуде.
Электрондық құжат айналымы жүйелерінде, мемлекеттік деректер қорларында және цифрлық платформаларда ақпараттың қорғалу деңгейін арттыруға ерекше назар аударылады. Ақпараттық жүйелерге қол жеткізу құқықтары реттеліп, пайдаланушыларды сәйкестендірудің қосымша қауіпсіздік тетіктері қолданылады. Жобаның маңызды бағыттарының бірі – қызметкерлердің ақпараттық қауіпсіздік мәдениетін арттыру. Мемлекеттік мекемелерде кибергигиена талаптарын сақтау, күмәнді электрондық хаттарды анықтау, күрделі құпиясөздерді пайдалану, қызметтік ақпаратпен жұмыс істеу қағидаларын сақтау бойынша түсіндіру жұмыстары ұйымдастырылады.
Ақпараттық қауіпсіздік талаптарын сақтау тек арнайы ІТ-мамандардың міндеті емес. Әрбір қызметкердің цифрлық сауаттылығы мен жауапкершілігі ақпараттық жүйелердің қауіпсіздігіне тікелей әсер етеді. Сондықтан ақпараттық қауіпсіздік бойынша оқыту мен біліктілікті арттыру жұмыстары тұрақты негізде жалғасуда.
Түркістан облысында байланыс желілерін, серверлік жабдықтарды және ақпараттық-коммуникациялық инфрақұрылымды қорғау жұмыстары да жүйелі түрде жүргізілуде. Желілік қауіпсіздік құралдары жаңартылып, заңсыз қолжетімділіктің алдын алу жүйелері жетілдірілуде. Сонымен қатар мемлекеттік ақпараттық ресурстардың үздіксіз жұмысын қамтамасыз ету үшін техникалық бақылау және мониторинг тетіктері пайдаланылады.
Өңірде цифрландыру деңгейінің артуына байланысты мемлекеттік қызметтердің басым бөлігі онлайн форматқа көшіп келеді. Бұл өз кезегінде ақпараттық жүйелердің тұрақты әрі қауіпсіз жұмыс істеуіне қойылатын талаптарды күшейтеді. Осыған байланысты жаңа цифрлық жобаларды іске асыру кезінде ақпараттық қауіпсіздік талаптары міндетті түрде ескеріледі.
«Қазақстан киберқалқаны» жобасының негізгі маңыздылығы – мемлекеттің цифрлық кеңістігінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Жоба азаматтардың жеке деректерін қорғауға, мемлекеттік ақпараттық жүйелердің сенімділігін арттыруға, цифрлық мемлекеттік қызметтердің үздіксіз көрсетілуіне және ақпараттық инфрақұрылымның тұрақты жұмыс істеуіне мүмкіндік береді. Сонымен қатар киберқауіпсіздіктің жоғары деңгейі өңірдің инвестициялық тартымдылығын арттырып, цифрлық экономиканың дамуына қолайлы жағдай қалыптастырады. Сенімді қорғалған ақпараттық жүйелер мемлекеттік басқарудың тиімділігін арттыруға, жаңа технологияларды енгізуге және цифрлық трансформацияны жеделдетуге ықпал етеді.
Жалпы алғанда, Түркістан облысында «Қазақстан киберқалқаны» жобасын іске асыру өңірдің цифрлық қауіпсіздігін нығайтуға бағытталған маңызды жұмыстардың бірі болып табылады. Ақпараттық жүйелерді қорғау, киберқауіптердің алдын алу, мемлекеттік органдардың цифрлық тұрақтылығын арттыру және қауіпсіз ақпараттық орта қалыптастыру бағытындағы кешенді шаралар өңірдің тұрақты дамуына, мемлекеттік қызметтердің сапасын жақсартуға және азаматтардың цифрлық сервистерге деген сенімін нығайтуға негіз қалайды.













