ТҮРКІСТАН: «ДАРБАЗА» ПОЛИГОНЫНДА ЖАС САРБАЗДАРДЫҢ ӘСКЕРИ ДАЯРЛЫҒЫ ШЫҢДАЛУДА

Түркістан облысындағы «Дарбаза» оқу полигонында әскери даярлықтың маңызды кезеңдерінің бірі – танк бөлімшелерінің жауынгерлік даярлығын жетілдіруге бағытталған кешенді оқу-жаттығулары өтті. Аталған жаттығуларға мерзімді әскери қызметін өткеріп жатқан жас сарбаздар қатысып, танк экипаждарының құрамында жауынгерлік міндеттерді орындау машықтарын пысықтады. Оқу-жаттығудың басты мақсаты – әскери қызметшілердің кәсіби дайындығын арттыру, ұрыс жағдайына барынша жақын ортада әрекет ету қабілетін жетілдіру және әскери техниканы тиімді пайдалану дағдыларын қалыптастыру.

Атап айтқанда, «Дарбаза» оқу полигонында «Оңтүстік» өңірлік қолбасшылығына қарасты 35748 әскери бөлімінің көктемгі шақырылымдағы екі жүз әскери қызметшісі тактикалық және психологиялық даярлық сабақтарынан өтіп, кедергілер жолағын еңсеру және «танкпен жаттығу» элементтерін орындады. Полигонға шығар алдында жас буын сарбаздары теориялық дайындық курсынан өтіп, танктердің, атыс қарулары мен қол гранаталарының тактикалық-техникалық сипаттамаларын, сондай-ақ оқу-жауынгерлік тапсырмаларды орындау кезіндегі қауіпсіздік талаптарын меңгерді. Сабақтардың тәжірибелік кезеңі әскери қызметшілердің төзімділігін, психологиялық тұрақтылығын және жауынгерлік жағдайға барынша жақын ортада әрекет ету дағдыларын дамытуға бағытталды. Жас жауынгерлер шартты қарсылас оғынан жасырын қозғалу, кедергілерден өту және бөлімше құрамында іс-қимыл жасау тәсілдерін пысықтады.

Бүгінде Қарулы Күштер қатарындағы жауынгерлік дайындық жұмыстары заман талабына сай жаңартылып, әскери бөлімдердің жауынгерлік әзірлігі тұрақты түрде жетілдірілуде. Осы бағыттағы маңызды нысандардың бірі саналатын «Дарбаза» полигоны әскери бөлімдердің далалық машықтарын шыңдайтын негізгі оқу алаңдарының бірі болып табылады. Мұнда танк, мотожаяу әскер, артиллерия және басқа да әскери бөлімдердің тактикалық жаттығулары жүйелі түрде өткізіліп келеді.

Жаттығудың ең күрделі кезеңдерінің бірі «танкпен жаттығу» болды. Бұл кезеңде әскери қызметшілер ұрыс машинасы үстінен өтіп бара жатқан сәтте окоп ішінде орналасты. Сабақ басталар алдында дайындықтың барлық элементтерін жетекшілер мен нұсқаушылар жеке мысалмен көрсетті. Сонымен қатар әскери қызметшілер тікенекті сым тартылған кедергілер жолағынан өтіп, оның астымен жер бауырлап жылжу тәсілін орындады. Ал шынайы жауынгерлік жағдайға жақын ахуал қалыптастыру мақсатында арнайы түтін шымылдықтары ұйымдастырылып, жолақ бойында от жағылды. Танк қозғалтқышының үні мен шынжыр табанының гүрілі жас сарбаздарға ұрыс жағдайына барынша жақын атмосфераны сезінуге мүмкіндік берді. Командирлердің айтуынша, мұндай сабақтар жас жауынгерлерге ішкі қорқынысты жеңіп, өз күшіне деген сенімді қалыптастыруға көмектеседі.

Жас сарбаздар үшін ұйымдастырылған бұл оқу-жаттығуы бірнеше кезеңнен тұрды. Алдымен әскери қызметшілер танктің техникалық мүмкіндіктерімен, қауіпсіздік талаптарымен және экипаж мүшелерінің міндеттерімен толық танысты. Әскери нұсқаушылар танк жүргізудің ерекшеліктері, қару-жарақты қолдану тәртібі, нысананы анықтау және дәл көздеу тәсілдері бойынша теориялық сабақтар өткізді. Бұдан кейін әскери қызметшілер тәжірибелік кезеңге өтіп, танк техникасын басқару мен қарудан оқ ату жаттығуларын орындады. Жаттығу барысында экипаж мүшелері жүргізуші-механик, көздеуші және командир ретінде өздеріне жүктелген міндеттерді орындап шықты. Олар түрлі кедергілерден өтіп, арнайы бағыттар бойынша қозғалыс жасап, шартты қарсыластың нысандарына белгіленген уақыт ішінде дәл соққы беру тапсырмаларын орындады. Сонымен қатар танк бөлімшелері қозғалыс кезінде өзара байланыс орнату, командирдің бұйрығын уақытылы орындау және бөлімшелердің үйлесімді іс-қимылын қамтамасыз ету машықтарын жетілдірді.

Оқу-жаттығу бағдарламасында күндізгі және түнгі уақыттағы тактикалық тапсырмаларға ерекше көңіл бөлінді. Әскери қызметшілер шектеулі көріну жағдайында бағдарлау, шартты қарсыластың әрекетіне жедел жауап беру және ұрыс кезінде маневр жасау тәсілдерін пысықтады. Мұндай жаттығулар сарбаздардың психологиялық төзімділігін арттырып қана қоймай, кез келген жағдайда дұрыс шешім қабылдау қабілетін қалыптастырады.

Әскери мамандардың айтуынша, қазіргі заманғы ұрыс жағдайында техниканы меңгеру ғана жеткіліксіз. Әрбір әскери қызметші жоғары физикалық дайындықпен қатар, жылдам ойлау, ұжыммен үйлесімді жұмыс істеу және өзгермелі жағдайға бейімделу қабілетіне ие болуы тиіс. Сондықтан оқу бағдарламасында тактикалық дайындықпен бірге инженерлік, медициналық және байланыс даярлығы бойынша да кешенді сабақтар қарастырылған.

«Дарбаза» полигонының табиғи ерекшелігі әскери дайындық үшін өте қолайлы саналады. Әртүрлі бедерлі жерлер мен кең аумақ танк экипаждарының қозғалысын, тосқауылдардан өтуін және атыс жүргізуін шынайы жағдайға жақындатуға мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде әскери қызметшілердің тәжірибесін арттырып, жауынгерлік әзірлігін күшейтеді.

Жаттығулар барысында қауіпсіздік талаптарының сақталуына ерекше назар аударылды. Әрбір кезең тәжірибелі офицерлердің бақылауымен ұйымдастырылып, әскери техника алдын ала техникалық тексеруден өткізілді. Сонымен бірге атыс жүргізу кезінде белгіленген қауіпсіздік алгоритмдері қатаң сақталды.

Әскери бөлім командирлерінің айтуынша, мұндай далалық сабақтар жас сарбаздардың әскери мамандықты терең меңгеруіне, өз күшіне деген сенімін нығайтуға және әскери ұжымдағы жауапкершілікті сезінуіне ықпал етеді. Әсіресе танк экипажының әрбір мүшесі өз міндетін мінсіз орындағанда ғана тапсырма сәтті жүзеге асатыны тәжірибе жүзінде көрсетілді.

Қазақстан Қарулы Күштерінде әскери даярлық жүйесін жетілдіру жұмыстары Мемлекет басшысының тапсырмаларына сәйкес тұрақты түрде жүргізілуде. Заманауи қару-жарақ пен әскери техниканы тиімді пайдалану, жеке құрамның кәсіби біліктілігін арттыру және әскери қызметтің беделін көтеру – қорғаныс саласының негізгі басымдықтарының бірі. Осы мақсатта Түркістан облысындағы «Дарбаза» полигонында өткізілетін оқу-жаттығулар әскери қызметшілердің кәсіби шеберлігін шыңдап, олардың кез келген жауынгерлік міндетті орындауға дайын болуына мүмкіндік береді.

Мұндай кешенді жаттығулардың нәтижесінде жас сарбаздар танк техникасын басқару, қарудан дәл атыс жүргізу, бөлімше құрамында үйлесімді әрекет ету және жауынгерлік жағдайда жедел шешім қабылдау тәжірибесін жинақтайды. Бұл олардың кәсіби әскери маман ретінде қалыптасуына, елдің қорғаныс қабілетін нығайтуға және Қазақстан Қарулы Күштерінің жауынгерлік әзірлігін арттыруға қосылған маңызды үлес болып табылады.