
Түркістан облысындағы «Дарбаза» оқу полигонында «Оңтүстік» өңірлік қолбасшылығына қарасты 35748 әскери бөлімінің мерзімді әскери қызметшілері жауынгерлік даярлықтың маңызды кезеңдерінің бірі – штаттық қарудан алғашқы практикалық оқу-атыс жаттығуларын орындады. Бұл – әскери ант қабылдап, бастапқы дайындық курсынан өткен жас сарбаздардың қару-жарақты іс жүзінде қолдану машықтарын қалыптастыратын және жауынгерлік даярлық деңгейін айқындайтын негізгі кезеңдердің бірі. Онда Алматы, Қызылорда, Жамбыл және Маңғыстау облыстарынан шақырылған жас сарбаздар әскери ант қабылдамағанымен, бастапқы жалпыәскери дайындық курсынан өтіп үлгерді. Жас буын қарудың тактикалық-техникалық сипаттамаларын, оны қолдану тәртібін, қауіпсіздік талаптарын және бақылау атыстарын орындау ережелерін меңгерді. Тәжірибелік сабақтар тәжірибелі нұсқаушылар мен бөлімше командирлерінің жетекшілігімен өткізілді. Атыс жаттығуының негізгі мақсаты – мергендік дағдыларын, дұрыс көздеуді және жауынгерлік қарумен сенімді жұмыс істеуді қалыптастыру.
Алғашқы оқу-атыс жаттығулары әскери қызметшілердің теориялық білімін тәжірибемен ұштастыруға бағытталды. Оған дейін сарбаздар бірнеше апта бойы қарудың құрылымы, оны күтіп ұстау тәртібі, қауіпсіздік талаптары, атыс кезінде қолданылатын тактикалық тәсілдер және нысананы дәл көздеу әдістері бойынша арнайы дайындықтан өтті. Сонымен қатар олар қаруды бөлшектеу және жинау, оқ-дәрілерді пайдалану ережелері, атыс кезінде туындауы мүмкін ақауларды жою тәртібі сияқты маңызды дағдыларды меңгерді.
«Дарбаза» оқу полигоны – Қазақстан Қарулы Күштерінің оңтүстік өңіріндегі ең ірі оқу-жаттығу базаларының бірі. Полигонның табиғи ерекшеліктері мен арнайы жабдықталған атыс алаңдары әскери қызметшілерге ұрыс жағдайына барынша жақын ортада машықтануға мүмкіндік береді. Кең аумақ, әртүрлі жер бедері және арнайы инженерлік кедергілер сарбаздардың тактикалық даярлығын жетілдіруге қолайлы жағдай жасайды. Сондықтан мұнда өткізілетін әрбір сабақ жауынгерлік дайындық бағдарламасының маңызды бөлігі саналады.
Практикалық атыс бірнеше кезең бойынша ұйымдастырылды. Алдымен әскери қызметшілерге қауіпсіздік техникасы тағы бір мәрте түсіндіріліп, атыс басшысының пәрмендерін орындау тәртібі пысықталды. Бұдан кейін сарбаздар атыс шебіне шығып, белгіленген қашықтықтағы нысаналарға штаттық қарудан оқ атты. Әрбір әскери қызметші белгіленген нормативтерді орындап, дәлдік, уақыт және қауіпсіздік талаптары бойынша бағаланды.
Оқу-атыс кезінде жас сарбаздар қаруды дұрыс ұстау, көздеу, тыныс алу техникасын сақтау және шүріппені бірқалыпты басу сияқты мергендікке әсер ететін негізгі тәсілдерді тәжірибе жүзінде қолданды. Әскери нұсқаушылар әрбір атыстан кейін жіберілген қателіктерді талдап, оларды түзету жолдарын көрсетті. Мұндай әдіс жас жауынгерлердің кәсіби деңгейін кезең-кезеңімен арттыруға мүмкіндік береді. Алғашқы атыс сабақтары тек мергендік қабілетті дамытуға ғана емес, сонымен қатар сарбаздардың психологиялық дайындығын қалыптастыруға да бағытталған. Қару қолдану кезінде әрбір әскери қызметші өз әрекетіне толық жауап беріп, сабырлылық танытып, бұйрықты нақты орындауы қажет. Осы арқылы әскери тәртіп, жауапкершілік және шешім қабылдау қабілеті қалыптасады.
Жаттығулар барысында әскери бөлім офицерлері мен тәжірибелі нұсқаушылар әрбір сарбаздың дайындық деңгейін мұқият бақылап отырды. Олар атыс дәлдігін ғана емес, қауіпсіздік талаптарын сақтауын, бұйрықтарды орындау жылдамдығын және қарумен жұмыс істеу мәдениетін де бағалады. Себебі қазіргі заманғы әскери қызметте кәсіби даярлықтың басты өлшемдерінің бірі – қаруды қауіпсіз әрі тиімді пайдалана білу.
Бүгінде Қазақстан Қарулы Күштерінде жауынгерлік даярлық жүйесі халықаралық тәжірибеге сәйкес жетілдіріліп келеді. Оқу бағдарламалары заман талабына сай жаңартылып, әскери қызметшілердің практикалық машықтарына басымдық берілуде. Осыған байланысты далалық сабақтардың, оқу-атыс жаттығуларының және кешенді тактикалық оқу-жаттығулардың саны жыл сайын артып келеді. Мұндай тәсіл әскери бөлімдердің жауынгерлік әзірлігін күшейтіп, жеке құрамның кәсіби деңгейін көтеруге мүмкіндік береді. 35748 әскери бөлімінің жас сарбаздары үшін алғашқы оқу-атыс жаттығулары болашақ жауынгерлік дайындықтың берік іргетасы саналады. Алдағы уақытта олар тактикалық дайындық, қозғалыс кезінде атыс жүргізу, бөлімше құрамында әрекет ету, түнгі атыстар және ұрыс жағдайына жақын кешенді оқу-жаттығуларға қатысады. Әрбір келесі кезең әскери қызметшілердің тәжірибесін толықтырып, олардың кәсіби шеберлігін жетілдіруге бағытталған.
Әскери мамандардың айтуынша, қазіргі заманғы армияда әрбір сарбаз тек дене дайындығымен ғана емес, жоғары тәртіппен, жылдам ойлау қабілетімен және заманауи қару-жарақты еркін меңгеруімен ерекшеленуі тиіс. Сондықтан алғашқы оқу-атыс сабақтары әскери қызметшілердің кәсіби қалыптасуындағы маңызды белес болып есептеледі. Оқу-жаттығулар барысында қауіпсіздік талаптары қатаң сақталды. Атыс алаңдары алдын ала дайындалып, қару-жарақтың техникалық жарамдылығы толық тексерілді. Әрбір кезең тәжірибелі офицерлердің тікелей бақылауымен өткізілді. Мұндай жүйелі ұйымдастыру оқу процесінің қауіпсіздігін қамтамасыз етіп қана қоймай, сарбаздардың өз күшіне деген сенімін арттырады.
Жалпы, «Дарбаза» оқу полигонында өткізілген алғашқы практикалық оқу-атыс жаттығулары жас сарбаздардың әскери өміріндегі жауапты кезеңдердің бірі болды. Бұл сабақтар олардың қарумен жұмыс істеу дағдыларын жетілдіріп, жауынгерлік даярлығын жаңа деңгейге көтеруге мүмкіндік берді. Алдағы уақытта осындай тәжірибелік сабақтар мен кешенді оқу-жаттығулар жалғасып, мерзімді әскери қызметшілердің кәсіби біліктілігін арттыруға және Қазақстан Қарулы Күштерінің жауынгерлік әлеуетін нығайтуға өз үлесін қоса береді.
Полигонда ұйымдастырылған сабақтар әскери қызметшілерді даярлаудың бірнеше кезеңін қамтып, алдағы қызметті сапалы атқаруға қажетті базалық машықтарды қалыптастыруға бағытталған.













