
Құқықтық сауатты қоғам қалыптастыру – мемлекет дамуының маңызды шарттарының бірі. Әрбір азаматтың өз құқықтары мен міндеттерін білуі, заң талаптарын сақтауы және қоғамдық тәртіпке жауапкершілікпен қарауы елдегі тұрақтылық пен қауіпсіздіктің негізі саналады. Осыған байланысты Қазақстанда құқықтық мәдениетті қалыптастыруға, жастардың заңға деген құрметін арттыруға және құқық бұзушылықтың алдын алуға ерекше көңіл бөлініп келеді. Мемлекет басшысы айқындаған «Заң мен Тәртіп» қағидаты осы бағыттағы жұмыстардың негізгі өзегіне айналып отыр.
Түркістан облысында құқықтық сауаттылықты арттыру және жастар арасында заңға бағыну мәдениетін қалыптастыру мақсатында ауқымды жобалар мен іс-шаралар жүзеге асырылуда. Бұл жұмыстарға облыстық прокуратура, Полиция департаменті, Әділет департаменті, қоғамдық даму басқармасы, білім басқармасы, Жастар ресурстық орталығы, жергілікті атқарушы органдар, үкіметтік емес ұйымдар және қоғам белсенділері жұмыла қатысуда.
Өңірде «Жастар және заң», «Құқықтық сауаттылық», «Заң мен Тәртіп», «Адал азамат», «Заңға құрмет – елге құрмет» тақырыптарында тұрақты кездесулер, семинарлар, ашық диалогтар, форумдар мен дөңгелек үстелдер ұйымдастырылып келеді. Бұл кездесулерде жастарға Қазақстан Республикасының заңнамасы, азаматтардың құқықтары мен міндеттері, заң алдындағы жауапкершілік, құқық бұзушылықтың салдары және құқықтық көмек алу жолдары кеңінен түсіндіріледі.
Түркістан облысының Әділет департаменті мен Жастар ресурстық орталығының ұйымдастыруымен жастарға арналған құқықтық түсіндіру кездесулері өткізіліп, заң талаптарын сақтау, азаматтардың құқықтары мен міндеттері, құқықтық көмек алу тетіктері және сот актілеріне шағымдану тәртібі жөнінде жан-жақты ақпарат берілуде. Кездесу соңында қатысушыларға құқықтық жадынамалар таратылып, мамандардың қатысуымен сұрақ-жауап алаңы ұйымдастырылады.
Соңғы уақытта өңірде «Заң мен Тәртіп» қағидаты аясындағы құқықтық мәдениетті қалыптастыру жұмыстары жаңа деңгейге көтерілді. Сайрам ауданында өткен жастармен кездесуде прокуратура, құқық қорғау органдары, жергілікті атқарушы органдар және қоғам қайраткерлері жастармен еркін пікір алмасып, заңның үстемдігі, азаматтық жауапкершілік және сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениет мәселелерін талқылады. Мұндай кездесулер жастардың құқықтық көзқарасын қалыптастыруға және қоғамдағы белсенділігін арттыруға бағытталған.
Білім беру ұйымдарында құқықтық тәрбиені күшейтуге ерекше назар аударылуда. Мектептерде, колледждерде және жоғары оқу орындарында құқықтық сауаттылық апталықтары, пікірсайыс турнирлері, эссе байқаулары, құқықтық олимпиадалар, танымдық дәрістер және интерактивті сабақтар өткізіледі. Оқушылар мен студенттерге Конституцияның негізгі қағидалары, адам құқықтары, кәмелетке толмағандардың жауапкершілігі, еңбек заңнамасы, цифрлық қауіпсіздік және интернеттегі құқықтық тәртіп мәселелері түсіндіріледі.
Полиция департаменті жастар арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу бағытында тұрақты профилактикалық жұмыстар жүргізіп келеді. Құқық қорғау органдарының қызметкерлері білім беру ұйымдарында кездесулер өткізіп, буллинг пен кибербуллингтің алдын алу, интернет-алаяқтықтан қорғану, есірткінің зияны, жол қозғалысы ережелері, қоғамдық орындардағы тәртіп және кәмелетке толмағандардың жауапкершілігі жөнінде түсіндіру жұмыстарын ұйымдастырады. Бұл шаралар жастардың заң талаптарын терең түсінуіне және құқық бұзушылықтың алдын алуға ықпал етеді.
Облыста құқықтық кеңес беру жұмыстары да белсенді жүргізілуде. «Жастарға заңгерлік кеңес» кездесулері барысында адвокаттар, нотариустар, жеке сот орындаушылары және заңгерлер студенттерге тегін құқықтық кеңес беріп, тұрғын үй, еңбек қатынастары, алимент, мұрагерлік, борыштық міндеттемелер және мемлекет кепілдік берген заң көмегі жөнінде ақпарат ұсынады. Сонымен қатар құқық бұзушылықтың алдын алуға арналған бейнероликтер көрсетіліп, қатысушыларға құқықтық ақпараттық материалдар таратылады.
Жастардың азаматтық белсенділігін арттыру мақсатында Түркістанда құқықтық бағыттағы форумдар мен көшбасшылар кездесулері де өткізіліп келеді. «Білімді жастар – ел ертеңі» облыстық көшбасшылар форумында заң саласының мамандары жастармен кездесіп, құқықтық мәдениет, көшбасшылық, азаматтық ұстаным және мемлекет алдындағы жауапкершілік мәселелерін талқылады. Форум жастарды қоғамдық бастамаларға белсенді қатысуға және заңды құрметтеуге үндеді.
Құқықтық мәдениетті қалыптастыруда ақпараттық-түсіндіру жұмыстарының ауқымы да кеңейіп келеді. Әлеуметтік желілерде құқықтық кеңестер, бейнероликтер, инфографикалар, онлайн дәрістер мен түсіндірме материалдары тұрақты жарияланады. Сонымен қатар тұрғындарға мемлекеттік қызметтерді алу тәртібі, электрондық қызметтерді пайдалану, цифрлық қауіпсіздік және алаяқтықтан сақтану жөнінде кеңестер беріледі.
Өңірде халықпен ашық диалог орнатуға бағытталған қоғамдық қабылдаулар да тұрақты ұйымдастырылып келеді. Прокуратура, полиция, әділет органдары және жергілікті атқарушы органдардың өкілдері аудан-қалаларды аралап, азаматтардың өтініштерін тыңдап, құқықтық мәселелер бойынша кеңес береді. Мұндай кездесулер тұрғындардың құқықтық сауатын арттырумен қатар, мемлекеттік органдар мен қоғам арасындағы сенімді нығайтуға ықпал етеді.
Жастардың құқықтық сауаттылығын арттыру бағытындағы жұмыстар нақты нәтижесін беруде. Облыста «Заң мен Тәртіп» қағидаты аясында қоғамдық даму басқармасы жүзеге асырып жатқан жобалар, жастармен жүргізілген жүздеген профилактикалық кездесулер мен құқықтық түсіндіру шаралары арқылы ондаған мың жас қамтылды. Бұл бастамалар құқық бұзушылықтың алдын алуға, азаматтық жауапкершілікті нығайтуға және қоғамда заңға құрмет мәдениетін қалыптастыруға бағытталған.
Жалпы, Түркістан облысында «Құқықтық сауаттылық» және «Жастар және заң» бағытындағы жұмыстар кешенді сипатқа ие. Мемлекеттік органдардың, құқық қорғау құрылымдарының, білім беру ұйымдарының және азаматтық қоғам өкілдерінің өзара ықпалдастығы нәтижесінде жастардың құқықтық мәдениеті нығайып, заңға бағыну қағидаты берік орнығып келеді. Алдағы уақытта да бұл жұмыстар жалғасып, құқықтық мемлекет қағидаттарын қоғамда орнықтыруға және жауапкершілігі жоғары, заңды құрметтейтін жаңа буынды қалыптастыруға өз үлесін қоса береді.













