
Түркістан облысында экономиканы тұрақты дамыту мен халықтың әл-ауқатын арттырудың негізгі шарттарының бірі – жаңа жұмыс орындарын құру және тұрғындарды тұрақты табыспен қамтамасыз ету. Осы мақсатта өңірде кәсіпкерлікті қолдау, инвестициялық жобаларды іске қосу, өндіріс орындарын көбейту және еңбек нарығындағы сұранысқа сәйкес мамандарды жұмыспен қамтуға бағытталған кешенді шаралар жүзеге асырылуда. Мемлекет басшысының халықты жұмыспен қамту жөніндегі тапсырмаларын орындау барысында экономикалық өсімнің нақты нәтижесін тұрғындардың табысымен ұштастыруға басымдық беріліп отыр.
Жаңа өндірістердің ашылуы, инфрақұрылымдық жобалардың жүзеге асуы және шағын және орта бизнестің кеңеюі өңірдегі еңбек нарығына тікелей ықпал етуде. Әсіресе аудандар мен қалаларда жергілікті кәсіпкерлердің жобаларын қолдау арқылы халықты тұрғылықты жеріне жақын маңда жұмыспен қамтуға мүмкіндік артып келеді. Бұл тәсіл еңбек ресурстарын тиімді пайдаланумен қатар, ауылдық жерлердегі экономикалық белсенділікті күшейтуге, тұрғындардың тұрақты табысын арттыруға және ішкі көші-қон қысымын төмендетуге ықпал етеді.
Осы жұмыстардың нақты нәтижесі өңірлік жұмыспен қамту картасының көрсеткіштерінен көрінеді. 16 тамыздағы жағдай бойынша жылдық жоспардың 87,2 пайызы орындалып, жоспарланған 74 516 жұмыс орнының 65 009-ы құрылды. Бұл – еңбек нарығында сұранысқа ие азаматтарды жаңа мүмкіндіктермен қамтамасыз ету бағытындағы жұмыстың ауқымын көрсететін маңызды көрсеткіш.
Жұмыс орындарын құру бірнеше бағыт бойынша жүргізілуде. Ұлттық жобалар шеңберінде жыл соңына дейін 2 465 жұмыс орнын ашу жоспарланса, есепті кезеңде оның 2 072-сі құрылып, жоспар 84,1 пайызға орындалды. Бұл жобалардың жүзеге асуы тек жұмыспен қамту көрсеткішіне әсер етіп қоймай, өңірдегі әлеуметтік және инженерлік инфрақұрылымның дамуына да мүмкіндік береді.
Еңбек нарығындағы бос орындарды игеру бағытында да ауқымды жұмыс атқарылуда. Жылдық жоспар бойынша 40 595 азаматты бос жұмыс орындарына орналастыру көзделген. Қазіргі таңда оның 30 770-і қамтылып, көрсеткіш 75,8 пайызға жетті. Бұл ретте еңбек нарығындағы нақты сұранысты ескеру маңызды. Сондықтан азаматтарды кез келген жұмысқа орналастырудан гөрі, олардың білімі мен кәсіби дағдысына сәйкес тұрақты қызметке орналасуына жағдай жасауға мән берілуде.
Мемлекет басшысының 10 мың тұрғынға 100 жаңа жұмыс орнын құру жөніндегі тапсырмасы бойынша Түркістан облысы белгіленген межені толық орындады. Жылдық жоспарға енгізілген 11 476 жаңа жұмыс орнының барлығы құрылып, көрсеткіш 100 пайызға жетті. Бұл нәтижеге өндірістік кәсіпорындардың қуатын арттыру, инвестициялық жобаларды іске асыру, кәсіпкерлік бастамаларды қолдау және жаңа қызмет көрсету нысандарын ашу арқылы қол жеткізілді.
Субсидияланатын жұмыс орындары бойынша да жоспар артығымен орындалды. Жылдық межеде 18 530 жұмыс орнын құру көзделгенімен, 16 тамызға дейін 19 964 жұмыс орны құрылды. Осылайша жоспардың орындалу деңгейі 107,7 пайызды құрады. Бұл тетік еңбек нарығына алғаш рет шығатын азаматтарға, жұмыс тәжірибесі аз тұрғындарға және белгілі бір себептермен тұрақты қызметке орналасуы қиындаған азаматтарға еңбек тәжірибесін жинақтауға мүмкіндік береді.
Жұмыспен қамту саясатының келесі маңызды бағыты – жұмыс орындарының сапасын арттыру. Өйткені еңбек нарығындағы оң көрсеткіш тек жұмыс орнының санымен өлшенбейді. Тұрғынның тұрақты жалақы алуы, еңбек жағдайының қауіпсіз болуы, әлеуметтік кепілдіктердің сақталуы және кәсіби тұрғыдан өсу мүмкіндігі де маңызды. Осыған байланысты өңірде тұрақты жұмыс орындарын қалыптастыратын жобаларға ерекше мән беріліп отыр.
Бұл ретте инвестициялық жобалардың маңызы зор. Жаңа зауыттар мен өндірістік кәсіпорындардың іске қосылуы бір мезетте бірнеше бағытқа әсер етеді: құрылыс кезеңінде уақытша еңбекке сұраныс қалыптасса, нысан пайдалануға берілгеннен кейін тұрақты жұмыс орындары пайда болады. Сонымен бірге өндіріс маңында тасымалдау, қоймалау, жөндеу, тамақтану, қызмет көрсету және басқа да ілеспе салалар дамиды. Яғни бір инвестициялық жобаның экономикалық әсері тек кәсіпорын ішіндегі жұмыспен қамтумен шектелмейді.
Шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту да еңбек нарығын кеңейтудің тиімді құралы болып отыр. Кәсіпкерлік нысандардың көбеюі арқылы жаңа жұмыс орындары ашылып, өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтардың тұрақты бизнеске өтуіне жағдай жасалады. Әсіресе ауылдық елді мекендерде шағын өндіріс, қызмет көрсету, сауда, ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеу бағыттарының дамуы жергілікті халықтың табыс көзін көбейтуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар еңбек нарығының талаптарына сәйкес кадр даярлау мәселесі де назардан тыс қалмайды. Өндіріс орындары көбейген сайын техникалық және кәсіптік білімі бар мамандарға сұраныс артады. Сондықтан жұмыспен қамту шараларын кәсіптік оқыту, қайта даярлау және жаңа дағдыларды меңгеру мүмкіндіктерімен байланыстыру – ұзақ мерзімді нәтиже беретін маңызды бағыт. Бұл жұмыс берушілерге қажетті кадрды табуға, ал тұрғындарға сұранысқа ие мамандық игеріп, тұрақты қызметке орналасуға жол ашады.
Алдағы кезеңде өңір үшін басты міндет – қалыптасқан қарқынды төмендетпей, жылдық жоспардың қалған көрсеткіштерін толық орындау. Бұл үшін инвестициялық жобаларды уақытылы іске қосу, кәсіпкерлердің бастамаларын қолдау, еңбек нарығындағы бос орындар туралы ақпараттың қолжетімділігін арттыру және азаматтарды сұранысқа ие мамандықтарға бейімдеу жұмыстары жалғасады.
Жұмыспен қамту саласындағы нәтижелер Түркістан облысында экономикалық даму мен әлеуметтік саясаттың өзара сабақтастығын көрсетеді. Өндіріс пен кәсіпкерлік дамыған сайын жаңа еңбек орындары қалыптасып, халықтың тұрақты табыс табу мүмкіндігі артады. Сондықтан өңірде қолға алынған шаралардың түпкі мақсаты – статистикалық көрсеткіштерді орындау ғана емес, тұрғындардың экономикалық белсенділігін арттырып, әр отбасының тұрақты кірісіне негіз болатын жұмыс орындарының санын көбейту. Жыл соңына дейін осы бағыттағы жұмыстарды жүйелі жалғастырып, жұмыспен қамту картасының барлық межелерін орындау көзделіп отыр.













