
Кәмелетке толмағандардың құқықтарын қорғау – мемлекеттің әлеуметтік саясатының маңызды бағыттарының бірі. Қазақстан Республикасында балалардың құқықтары Конституциямен, «Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы» Заңмен және басқа да нормативтік құқықтық актілермен қорғалады. Түркістан облысында бұл бағыттағы жұмыстарды облыс әкімдігі, полиция департаменті, білім басқармасы, прокуратура, денсаулық сақтау ұйымдары және қорғаншылық пен қамқоршылық органдары бірлесіп жүзеге асырады. Негізгі мақсат – әрбір баланың қауіпсіз ортада өмір сүруін қамтамасыз ету, олардың құқықтарының бұзылуына жол бермеу және заңды мүдделерін қорғау.
Облыста балалардың құқықтарын қорғау мақсатында құқық бұзушылықтың алдын алу шаралары тұрақты жүргізіледі. Полиция қызметкерлері мектептерде, колледждерде және қоғамдық орындарда профилактикалық түсіндіру жұмыстарын өткізеді. Оқушыларға құқықтық сауаттылық, интернет қауіпсіздігі, буллингтің алдын алу, зиянды әдеттердің зардаптары және заң талаптарын сақтау туралы дәрістер ұйымдастырылады. Сонымен қатар жасөспірімдер арасындағы қылмыс пен құқық бұзушылықтың алдын алу үшін арнайы рейдтік іс-шаралар өткізіледі.
Жалпы осы мақсатта, Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеровтің төрағалығымен өңірлік жедел штаб отырысы өтті. Жиында кәмелетке толмағандар арасындағы құқықбұзушылықтың алдын алу, балалардың құқықтарын қорғау және қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытында атқарылып жатқан жұмыстар қаралды. Отырыс барысында құқық қорғау органдары мен жауапты мекемелердің есептері тыңдалып, құқықбұзушылықтың алдын алу шараларын күшейту, білім беру ұйымдары, ата-аналар және тиісті қызметтердің өзара іс-қимылын арттыру мәселелері талқыланды. Облыс әкімі жауапты мекемелерге балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, олардың құқықтарын қорғау және профилактикалық жұмыстардың тиімділігін арттыру бойынша нақты тапсырмалар жүктеді.
Соынмен қатар Түркістан облысында «Түнгі қаладағы балалар», «Жасөспірім», «Қауіпсіз мектеп», «Қауіпсіз жол» сияқты профилактикалық іс-шаралар жүйелі түрде ұйымдастырылады. Бұл шаралар барысында полиция қызметкерлері заңды өкілінсіз түнгі уақытта жүрген кәмелетке толмағандарды анықтап, олардың қауіпсіздігін қамтамасыз етеді. Сонымен бірге ойын-сауық орындары мен интернет-клубтарда заң талаптарының сақталуы тексеріліп, құқық бұзушылықтың алдын алу бойынша түсіндіру жұмыстары жүргізіледі.
Білім беру ұйымдарында балалардың құқықтарын қорғауға ерекше көңіл бөлінеді. Әр мектепте педагог-психологтар мен әлеуметтік педагогтар оқушылардың психологиялық жағдайын бақылап, қиын өмірлік жағдайға тап болған балаларға көмек көрсетеді. Буллингтің, кибербуллингтің және тұрмыстық зорлық-зомбылықтың алдын алу бойынша арнайы бағдарламалар жүзеге асырылып, ата-аналармен тұрақты кездесулер өткізіледі. Сонымен қатар сенім жәшіктері мен психологиялық кеңес беру қызметтері жұмыс істейді.
Отбасындағы балалардың құқықтарын қорғау бағытында да маңызды жұмыстар атқарылуда. Қорғаншылық және қамқоршылық органдары әлеуметтік жағдайы төмен, көпбалалы немесе қиын өмірлік жағдайдағы отбасыларды бақылауға алып, қажетті әлеуметтік қолдау көрсетеді. Тұрмыстық зорлық-зомбылықтың алдын алу мақсатында құқық қорғау органдары мен әлеуметтік қызметкерлер бірлесіп жұмыс жүргізеді. Қажет болған жағдайда балаларға уақытша әлеуметтік көмек көрсетіліп, олардың қауіпсіздігі қамтамасыз етіледі.
Балалардың құқықтық сауаттылығын арттыру мақсатында мектептерде құқықтық тәрбие сағаттары, пікірсайыстар, семинарлар және кездесулер ұйымдастырылады. Прокуратура, полиция және заң саласының мамандары оқушыларға құқықтары мен міндеттерін түсіндіріп, заң бұзушылықтың салдары туралы ақпарат береді. Мұндай жұмыстар жасөспірімдердің құқықтық мәдениетін қалыптастыруға және заңға құрметпен қарауына ықпал етеді.
Түркістан облысында балалардың денсаулығын қорғау мәселесіне де ерекше назар аударылады. Денсаулық сақтау мекемелерінде профилактикалық тексерулер жүргізіліп, балаларға сапалы медициналық көмек көрсетіледі. Сонымен қатар жазғы демалыс лагерьлері ұйымдастырылып, балалардың қауіпсіз демалысын қамтамасыз ету шаралары қабылданады.
Балалардың бос уақытын тиімді ұйымдастыру да құқық бұзушылықтың алдын алудың маңызды бағыты болып табылады. Осы мақсатта облыста спорт мектептері, шығармашылық орталықтар, өнер және музыка мектептері, түрлі үйірмелер мен секциялар жұмыс істейді. Бұл балалардың қабілетін дамытуға, бос уақытын пайдалы өткізуге және теріс әрекеттерден алшақ болуына мүмкіндік береді.
Айта кетейік, Түркістан облысында кәмелетке толмағандардың құқықтарын қорғау бағытында кешенді жұмыстар жүргізілуде. Құқық қорғау органдарының профилактикалық іс-шаралары, білім беру ұйымдарының тәрбиелік жұмыстары, әлеуметтік қолдау көрсету, психологиялық қызметтердің көмегі және ата-аналармен бірлескен жұмыстар балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған. Осындай шаралардың нәтижесінде балалардың құқықтарын қорғау жүйесі жетілдіріліп, олардың заңды мүдделерін сақтау мен қауіпсіз ортада өмір сүруіне жағдай жасалуда.












